Mùa hè nào cũng có cảnh phố cổ chen chân, bãi biển kín người, hàng dài trước cổng di tích. Điểm khác của năm 2026 là nhiều thành phố châu Âu không còn chỉ "cảm thấy" quá tải. Họ đo nó theo từng giờ, từng cổng, từng mét vuông bãi cát.
Ngày 9/6/2026, dự án TOURISMO tổ chức hội nghị tổng kết tại Valletta, Malta, với các thí điểm ở Rhodes, Florence, Valencia, đảo Biševo, Varna, Limassol và Malta, theo bài tổng kết trên trang TOURISMO (19/6/2026). Điểm chung: cảm biến đếm khách, nền tảng dữ liệu và AI để dự báo.
Bài viết tóm tắt ba cách đếm khách, các case có số liệu, và cách biến con số thành thay đổi hành vi du khách, kèm gợi ý cho di tích, phố cổ, bãi biển Việt Nam.
Quá tải điểm đến 2026: vì sao các thành phố chuyển sang đo thời gian thực
Theo slide của bà Franca Fauci (Quỹ Nghiên cứu và Đổi mới, Ý) tại hội nghị, thách thức hiện nay không còn là thu hút thêm khách mà là quản lý, dự báo và cân bằng dòng khách. Dữ liệu thường rời rạc hoặc đến chậm, nên chính quyền chỉ xử lý ùn tắc sau khi nó đã xảy ra.
Giáo sư Paolo Nesi (DISIT Lab, Đại học Florence) bổ sung trong slide của ông (6/2026): áp lực du lịch không chỉ là tổng số khách, mà là khách đang ở đâu, đến lúc nào, di chuyển ra sao. Nhóm DISIT mô tả quy trình năm bước: phân tích điểm đến, xác định chỉ số và ngưỡng, tích hợp dữ liệu, dự báo bằng AI, rồi hỗ trợ ra quyết định.
Cách tiếp cận này nằm trong xu hướng đã phân tích ở bài XR, IoT và AI hội tụ năm 2026: cảm biến thu dữ liệu, AI diễn giải, còn lớp không gian (bản đồ, tour 360, mô hình số) là nơi con người nhìn thấy và hành động.
3 cách đếm khách: camera AI, cảm biến ẩn danh, dò Wi-Fi/Bluetooth
Các điểm thí điểm không dùng chung một loại thiết bị. Ở cấp điểm đến, có thể gom thành ba nhóm.
Ba công nghệ đếm khách tại điểm đến
| Tiêu chí | Camera AI (làm mờ mặt tại biên) | Cảm biến ẩn danh (radar, camera nhiệt) | Dò Wi-Fi/Bluetooth |
|---|---|---|---|
| Ví dụ TOURISMO | Malta: 5 camera AI ở lối vào, bãi đỗ xe | Rhodes: radar 8 cổng; Florence: camera nhiệt | Malta: 2 thiết bị dò không dây |
| Đo được | Người, xe ra vào; vi phạm vùng cấm | Lượt qua vạch, hướng đi, mật độ vùng | Thiết bị di động hiện diện, thời gian lưu lại |
| Ưu điểm | Chính xác ở lối vào, cảnh báo tự động | Không ghi hình người, chạy ngày đêm | Phủ vùng rộng, thấy dòng di chuyển |
| Nhược điểm | Rủi ro dữ liệu cá nhân cao nhất | Không biết khách đến từ đâu | MAC ngẫu nhiên gây đếm trùng |
| Hợp với | Bãi biển, bãi đỗ xe, khu bảo tồn | Cổng thành, phố cổ có dân cư | Khu rộng nhiều điểm |
Thực tế các dự án thường ghép nhiều nguồn: Malta và Florence đều kết hợp số đếm với khảo sát du khách qua mã QR.
Case có số liệu: Malta, Rhodes, Florence và Venice
Case thực tế
Bãi Ramla tal-Mixquqa (Golden Bay), Malta, 5/2025–5/2026
Bãi biển thuộc mạng lưới bảo tồn Natura 2000. Theo slide của ông Brian Restall (MRDDf, 9/6/2026), nhóm thí điểm lắp năm camera CCTV có AI tại các "điểm phễu" như lối vào và bãi đỗ xe, cùng hai thiết bị dò Wi-Fi và Bluetooth.
Bãi cát rộng khoảng 7.210 m². Nhóm tính sức chứa thoải mái khoảng 1.802 người, với 4 m² mỗi người. Đỉnh ghi nhận là 2.119 người cùng lúc vào tháng 8/2025, mỗi người chỉ còn khoảng 3,4 m². Ngày đông nhất tháng 8 có 9.136 lượt khách, và nhiều người ở lại 5–6 tiếng.
Đây là số ước tính của dự án thí điểm. Slide tự nêu giới hạn: không đếm khách khách sạn dùng bãi riêng, thỉnh thoảng đếm trùng khi khách ngồi ngay dưới thiết bị.
Camera ở Malta không chỉ đếm. Theo cùng slide, chúng phát hiện khách vượt hàng rào bảo vệ cồn cát và gửi cảnh báo tự động cho kiểm lâm. Nhóm còn xây bảy bảng điều khiển công khai trên nền tảng Snap4City.
Bãi Ramla tal-Mixquqa: số người cùng lúc cao nhất theo tháng so với sức chứa thoải mái
Đơn vị: người
Xem bảng số liệu
| Mốc | Số người |
|---|---|
| Tháng 7/2025 | 1.858 |
| Tháng 8/2025 | 2.119 |
| Tháng 9/2025 | 1.423 |
| Tháng 4/2026 | 1.614 |
| Tháng 5/2026 | 2.054 |
| Sức chứa thoải mái (ước tính) | 1.802 |
Nguồn: Brian Restall, MRDDf – slide TOURISMO, 9/6/2026 (số ước tính của dự án thí điểm)
Case thực tế
Phố cổ Rhodes, Hy Lạp, 12/2025–5/2026
Phố cổ Rhodes là di sản thế giới UNESCO từ năm 1988 và vẫn có dân sinh sống. Theo tin của TOURISMO (10/12/2025), phố cổ được lắp radar mmWave tại tám cổng chính, đếm người đi bộ và xe đạp 24/7, không ghi hình ảnh hay video. Đơn vị phụ trách thí điểm là cơ quan phát triển vùng Nam Aegean (READ S.A.).
Slide của bà Eleftheria Nikitara (READ S.A., 9/6/2026) cho thấy dữ liệu truyền qua 4G về bảng điều khiển theo giờ, ngày, mùa và hướng di chuyển. Riêng cổng Marine Gate ghi nhận 245.530 lượt người trong tháng 5/2026. Dữ liệu dự kiến dùng để tính sức chứa phố cổ và xây bản sao số (digital twin) của toàn khu.
"Với TOURISMO, chúng tôi đang biến quan sát khoa học thành chiến lược."
Case thực tế
Florence, Ý, từ 8/2025
Theo slide của bà Fauci (9/6/2026), thí điểm Florence được chính thức hoá bằng biên bản ghi nhớ tháng 8/2025 giữa Thành phố Florence, DISIT Lab và Quỹ Nghiên cứu và Đổi mới. Thành phố dùng camera nhiệt xử lý tại biên và cảm biến IoT để theo dõi dòng khách ẩn danh.
Bài học Florence: công nghệ phải gắn với nhu cầu chính sách cụ thể, và muốn nhân rộng cần cả hạ tầng kỹ thuật lẫn sự đồng thuận giữa các cơ quan.
Venice đi hướng khác: điều tiết bằng giá. Theo Lonely Planet (21/1/2026), năm 2026 thành phố thu 5 € với khách đến trong ngày vào trung tâm lịch sử, áp dụng 60 ngày cao điểm từ 3/4 đến 26/7, khung 8:30–16:00. Mua trong vòng 3 ngày trước khi đến thì phí là 10 €. Năm 2025 là 54 ngày.
Hiệu quả giảm khách vẫn còn tranh cãi. Cũng theo Lonely Planet, Venice đón khoảng 30 triệu lượt khách mỗi năm, phần lớn đi trong ngày, và phí vào cửa chưa thực sự làm giảm số khách.
Hy Lạp cũng mở rộng ở cấp quốc gia. Theo báo địa phương Enimerosi (27/5/2026), Corfu được đưa vào chương trình "Tourism Monitor" của Bộ Du lịch Hy Lạp để đo khách trong ngày theo giờ, mật độ ở trung tâm lịch sử và lượng khách tàu biển; Rhodes là một trong những điểm đầu tiên.
Từ dữ liệu đến hành vi khách: bảng điều khiển, ngưỡng và gợi ý thay thế
Đếm được khách là phần dễ. Slide của DISIT Lab liệt kê việc tiếp theo: theo dõi chỉ số, so dự báo với ngưỡng, phát hiện bất thường, cảnh báo sớm. Có thể hình dung thành bốn bước.
01 Đặt ngưỡng
Mỗi điểm cần một con số "đủ đông" có căn cứ, như Malta lấy 4 m²/người để ra mức 1.802 người.
02 Cảnh báo người vận hành
Khi số đếm gần ngưỡng, hệ thống báo cho người có quyền xử lý: kiểm lâm, cảnh sát giao thông, ban quản lý di tích.
03 Gợi ý cho du khách
Nói với khách giờ nào vắng, điểm nào gần đó còn chỗ. Slide Malta cho biết nhóm đã cải thiện biển chỉ dẫn tới Għajn Tuffieħa và công viên Majjistral liền kề để khách có lựa chọn lúc bãi quá đông.
04 Điều chỉnh chính sách
Dữ liệu nhiều tháng giúp quyết định dài hạn. Malta dự kiến dùng hàng rào địa lý (geo-fencing) để hạn chế một nhóm xe dịch vụ chạy vào đường xuống bãi giờ cao điểm.
Theo slide Malta, rào cản lớn nhất không nằm ở công nghệ: dữ liệu vô dụng nếu không có cơ quan đủ thẩm quyền hành động, khi trách nhiệm quản lý bãi bị chia cho nhiều nơi. Khảo sát cũng cho thấy du khách phản đối mạnh việc thu phí vào bãi.
Lớp "xem trước": tour 360 và bản đồ số giúp khách chọn thời điểm
Phần lớn quyết định "đi đâu, đi lúc nào" được đưa ra trước chuyến đi. Báo "đang đông" khi khách đã đến cổng thì đã muộn.
Tour 360 cho phép khách "đi thử" phố cổ, bãi biển, di tích trước khi đến, thấy lối vào và các điểm phụ ít người biết. Biết trước có một bãi nhỏ bên cạnh, khách sẽ dễ đổi hướng lúc cao điểm hơn.
Bản đồ số làm vai trò tương tự ở quy mô vùng: gom điểm tham quan, bãi đỗ xe, tuyến đi bộ và điểm thay thế lên một bản đồ, như bài bản đồ số du lịch đã phân tích. Khi đơn vị quản lý có hệ thống đếm khách, đây là nơi hiển thị "khung giờ thường vắng" hay "điểm gần đó còn chỗ".
Trong nhà, bài toán tương tự dùng beacon và AI thuyết minh ở bảo tàng; ở cấp đô thị là digital twin như Singapore, Helsinki. Khách sạn gần điểm nóng cũng dùng ảnh 360 khi khách đặt phòng qua AI.
Quyền riêng tư và giới hạn của công nghệ đếm khách
Nhóm Malta trình bày rõ cách tuân thủ GDPR trong slide: biển thông báo đơn vị kiểm soát dữ liệu và mục đích, làm mờ khuôn mặt ngay tại camera (kể cả người lái xe), lưu dữ liệu tối đa bảy ngày, không chia sẻ hình ảnh cho cơ quan thực thi pháp luật, chỉ ba nhân viên được truy cập máy chủ. Rhodes chọn radar để tránh hẳn việc ghi hình.
Dò Wi-Fi/Bluetooth có điểm yếu riêng. Theo Bumbee Labs (hãng đếm người, bài 3/7/2026, cập nhật 14/10/2026), điện thoại dùng địa chỉ MAC ngẫu nhiên nên hệ thống đếm theo địa chỉ có thể tính một máy thành nhiều lần nếu không lọc và hiệu chỉnh bằng đếm tay. Hãng cũng cảnh báo không nên coi địa chỉ ngẫu nhiên là đủ để ẩn danh.
"Địa chỉ ngẫu nhiên làm việc theo dõi khó hơn, nhưng không làm nó bất khả thi."
Áp dụng ở Việt Nam: di tích, phố cổ, bãi biển mùa cao điểm
Việt Nam có đủ các dạng điểm đến mà TOURISMO thử nghiệm: phố cổ có dân sinh sống, di tích có cổng vào, bãi biển đông nghẹt dịp lễ. Không nhất thiết phải bắt đầu bằng thiết bị đắt tiền.
Bắt đầu từ nơi có cổng vào
Di tích, bảo tàng, khu du lịch có vé đã có sẵn dữ liệu bán vé. Phân tích vé theo giờ để tìm khung cao điểm, rồi công bố "giờ nên đến" trên website là bước làm được ngay.
Phố cổ: ưu tiên công nghệ không ghi hình
Với phố cổ có dân cư, cách Rhodes đặt radar ở lối vào đáng tham khảo vì ít rủi ro dữ liệu cá nhân. Mọi phương án dùng camera cần tham vấn pháp lý theo quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân hiện hành.
Bãi biển: đặt ngưỡng trước, lắp thiết bị sau
Bài học Malta: cần thống nhất "bao nhiêu người là quá đông" trước khi đầu tư. Và như chính nhóm Malta ghi nhận, nhà vệ sinh, nước uống, bãi đỗ xe tốt có khi quan trọng không kém bảng điều khiển.
360VR có thể giúp gì
360VR không lắp cảm biến, camera AI hay hệ thống phân tích dòng khách. Chúng tôi làm lớp không gian và thông tin trước chuyến đi.
360VR thực hiện VR tour du lịch cho di tích, phố cổ, khu du lịch, bãi biển, giúp khách xem trước cả điểm chính lẫn điểm phụ. Flycam 360 thể hiện toàn cảnh khu vực, lối vào, bãi đỗ xe. Dịch vụ bản đồ số VR360 gom các điểm trong vùng lên một bản đồ, tích hợp website và Google Maps. Với di tích, chúng tôi số hoá không gian để phục vụ quảng bá lẫn lưu trữ.
Khi đơn vị quản lý đã có hệ thống đếm khách hoặc đối tác công nghệ riêng, tour 360 và bản đồ số có thể kết hợp với hệ thống của khách để hiển thị giờ vắng, điểm thay thế trên cùng giao diện.
Giúp du khách chọn đúng nơi, đúng giờ
360VR số hoá điểm đến, di tích và khu du lịch bằng tour 360, flycam 360 và bản đồ số, làm lớp thông tin "xem trước" cho chiến lược giãn khách của bạn. Hãy bắt đầu với một điểm thí điểm trước khi nhân rộng.
Câu hỏi thường gặp
Dự án TOURISMO là gì?
Đây là dự án do chương trình Interreg Euro-MED của EU tài trợ, thử nghiệm công nghệ đếm và quản lý dòng khách ở nhiều điểm đến Địa Trung Hải như Rhodes, Florence, Valencia, Malta. Hội nghị tổng kết diễn ra tại Valletta ngày 9/6/2026.
Con số 2.119 người ở bãi biển Malta có chính xác không?
Đó là ước tính của nhóm thí điểm, công bố trong slide hội nghị, có giới hạn tự nêu (không đếm khách khách sạn dùng bãi riêng). Chưa có kiểm chứng độc lập.
Đếm khách bằng camera có vi phạm quyền riêng tư không?
Tuỳ cách thiết kế. Malta làm mờ mặt ngay tại camera, đặt biển thông báo và lưu dữ liệu tối đa bảy ngày; Rhodes dùng radar không ghi hình. Ở Việt Nam, cần tham vấn pháp lý về bảo vệ dữ liệu cá nhân trước khi lắp đặt.
Venice thu phí vào cửa năm 2026 như thế nào?
Theo Lonely Planet, phí là 5 € (10 € nếu mua trong vòng 3 ngày trước khi đến), áp dụng 60 ngày từ 3/4 đến 26/7/2026. Khách lưu trú qua đêm và trẻ dưới 14 tuổi được miễn.
Tour 360 giúp gì cho việc chống quá tải?
Tour 360 và bản đồ số không đếm khách, nhưng giúp khách biết trước điểm đến có gì, đâu là điểm thay thế, nên đi lúc nào. Kết hợp với dữ liệu đếm khách của đơn vị quản lý, chúng thành kênh đưa thông tin giãn khách tới du khách trước chuyến đi.
Nguồn tham khảo
- TOURISMO Final Conference highlights innovation and cooperation for sustainable tourism across the Mediterranean — Interreg Euro-MED TOURISMO, 19/6/2026
- Visitor counting on a busy Maltese beach… opportunities for protected areas (slide) — Brian Restall, MRDDf, TOURISMO, 9/6/2026
- Real-time data and smart monitoring in a UNESCO World Heritage site: the case of Rhodes (slide) — Eleftheria Nikitara, READ S.A., TOURISMO, 9/6/2026
- Rhodes becomes a smart destination with TOURISMO: new mmWave radars — Interreg Euro-MED TOURISMO, 10/12/2025
- TOURISMO Florence pilot and beyond (slide) — Franca Fauci, Foundation for Research and Innovation, TOURISMO, 9/6/2026
- Thermal cameras and IoT sensors paired with AI: TOURISMO Florence pilot and beyond (slide) — Paolo Nesi, DISIT Lab, Đại học Florence, 6/2026
- The Venice Access Fee in 2026: here's what visitors need to know — Lonely Planet, 21/1/2026
- Corfu in cruise and same-day visitor tracking network following Dubrovnik model — Enimerosi (Corfu), 27/5/2026
- MAC randomisation: what it fixed, and what it never could — Bumbee Labs, 3/7/2026 (cập nhật 14/10/2026)
